Je lichaam heeft meer suiker uit je bloed nodig als je zwanger bent dan wanneer je dat niet bent. Als je bloedsuikerspiegel te hoog is en je insuline niet voldoende is, kun je dus zwangerschapsdiabetes krijgen. In dit artikel bespreken we wat dat betekent!

Niet alle zwangere vrouwen kunnen voldoen aan de verhoogde behoefte aan insuline die een zwangerschap met zich meebrengt en ontwikkelen zwangerschapsdiabetes. *Insuline* is een hormoon dat door de alvleesklier wordt geproduceerd en dat helpt bij het afbreken van suiker (glucose) in het bloed. Tijdens de zwangerschap (vooral het laatste deel) is er een verminderde gevoeligheid voor insuline, voornamelijk door hormonen die worden afgescheiden door de placenta. Dit betekent dat de alvleesklier meer insuline moet produceren om dit te compenseren. Als de alvleesklier niet genoeg kan produceren, ontwikkelt de zwangere vrouw zwangerschapsdiabetes, ook bekend als GDM.

Wie loopt er risico op zwangerschapsdiabetes?

Elke zwangere vrouw kan zwangerschapsdiabetes krijgen. Zwangere vrouwen die meer risico lopen op GDM zijn vrouwen die wat ouder zijn, diabetes hebben, overgewicht hebben, eerdere zwangerschappen met GDM hebben gehad of bevallen zijn van een te grote baby.

Waarom is zwangerschapsdiabetes niet goed?

Als de zwangere vrouw verhoogde bloedsuikerwaarden heeft, leidt dit op zijn beurt tot verhoogde bloedsuikerwaarden bij de foetus (omdat de hoge bloedsuikerwaarden van de zwangere vrouw via de placenta worden doorgegeven).
De foetus begint dan meer insuline te produceren om de verhoogde bloedsuikerspiegel aan te kunnen. Insuline is een groeihormoon voor de foetus en het risico bestaat dat de foetus veel aankomt en te groot wordt. Dit kan op zijn beurt leiden tot complicaties tijdens de bevalling.

Hoe wordt zwangerschapsdiabetes geconstateerd?

In Nederland wordt een glucosetolerantietest aangeboden als je risicofactoren hebt of een *willekeurig* hoge bloedsuiker had bij het bloedonderzoek aan het begin van de zwangerschap. In uitzonderingsgevallen wordt diabetes direct geconstateerd door via de vinger te testen, als deze test veel te hoog uitvalt. In de overgrote meerderheid van de gevallen wordt GDM vastgesteld nadat de zwangere vrouw een glucosetolerantietest heeft ondergaan. Voorafgaand aan een glucosetolerantietest mag de zwangere vrouw 8 tot 12 uur niets eten of drinken (behalve water). De test bestaat uit een bloedglucosetest, waarna ze een suikeroplossing in een drankje krijgt. Vervolgens wordt er 2 uur later weer de bloedglucosewaarden gemeten. Het resultaat geeft dan eventueel de diagnose zwangerschapsdiabetes.

GDM wordt behandeld met een dieet, lichaamsbeweging, tabletten en/of insuline, afhankelijk van het resultaat van de glucosetolerantietest maar ook van de bloedglucosewaarden later in de zwangerschap. Als de diagnose GDM wordt gesteld, moet de zwangere vrouw regelmatig haar bloedsuikerspiegel laten testen. Wanneer de diabetes met een dieet en lichaamsbeweging onder controle is mag de zwangere onder controle van de verloskundige blijven. Is dat niet mogelijk en is het nodig om insuline te nemen, dan is controle van de gynaecoloog geadviseerd.

Als je GDM hebt gehad, is de kans groter dat je op latere leeftijd diabetes type II ontwikkelt. Nacontroles vinden normaal gesproken plaats via de huisarts als de zwangerschap voorbij is – en het is belangrijk om naar deze nacontroles te gaan!