Na de twaalfde week wordt een miskraam beschouwd als een zogenaamde late miskraam. Dat is een grote klap, zowel lichamelijk als emotioneel. Als dit gebeurt, komen er meestal veel vragen en emoties bij je op. In dit artikel heeft onze verloskundige Maria de basisinformatie over een late miskraam samengevat.

Na twaalf weken zwangerschap wordt een miskraam een *late* miskraam genoemd. Als er hevig bloedverlies is zonder of in combinatie met buikpijn, kan het een miskraam zijn, ook al ben je nog zo ver in je zwangerschap. Miskramen na 12 weken zijn veel zeldzamer, maar ze komen voor en zijn fysiek en psychologisch erg belastend voor de persoon die de miskraam doormaakt.

Zo verloopt een late miskraam
Omdat de zwangerschap al vele weken duurt, heeft de foetus de tijd gehad om te groeien. In dit geval neemt de miskraam meestal de vorm aan van een bloeding die heviger is dan je menstruatie normaliter is en vaak is het vers bloed gemengd met stolsels. Je kunt resten van de placenta en ook de foetus naar buiten zien komen in combinatie met bloed.

De pijn wordt ervaren als hevige menstruatiepijn of erger en wordt vaak vooral gevoeld in de onderbuik of lendestreek. Het kan ook uitstralen naar de liezen en dijen. Als de baarmoeder samentrekt (en dit is een sterke spier die veel groter is geworden), is de pijn meestal hevig.

Zorg ervoor dat je niet alleen bent als je vermoedt dat je een miskraam hebt, maar dat je iemand bij je hebt bij wie je je veilig voelt.

Hoe verder je in je zwangerschap bent, hoe meer een miskraam op een kleine bevalling kan lijken. De pijn kan aanhoudend zijn, maar ook met tussenpozen komen, zoals weeën met pauzes ertussen. Je kunt de pijn zelf verlichten door te douchen, een verwarmingskussen te gebruiken en paracetamol in te nemen.

Wanneer en waar moet ik medische hulp zoeken?
Als je eerder onder controle van een verloskundige bent geweest, raden we je aan contact met haar of hem op te nemen voor lichamelijk onderzoek, eventuele behandeling en emotionele steun. Als je onder controle was bij het ziekenhuis adviseren we je om de afdeling te bellen.

Als de bloeding zo hevig is dat je je er zorgen over maakt, of als je binnen een uur door een dikker kompres heen bloedt, moet je onderzocht worden door een arts/gynaecoloog en moet je contact opnemen je verloskundige zodat zij je door kunnen verwijzen. Dit geldt ook als je pijn hebt die je niet kunt beheersen of die niet verlicht wordt door de zelfzorgadviezen die je hebt gekregen. De bloeding duurt enkele dagen en meestal één tot twee weken. Het neemt geleidelijk af en stopt uiteindelijk.

Als de bloeding langer dan vier weken duurt, kun je het beste contact opnemen met je verloskundige voor een verwijzing naar de gynaecoloog om te controleren of er geen restanten in de baarmoeder zijn achtergebleven. Soms is er een extra behandeling nodig om de miskraam te voltooien, en deze behandeling kan de vorm hebben van tabletten of een curettage van de baarmoeder. Ook als je koorts boven de 38 graden krijgt (niet door bijvoorbeeld een verkoudheid), kun je het beste contact opnemen met je zorgverlener. Weinig vrouwen krijgen een infectie door een miskraam, maar het kan gebeuren. Als je een infectie in de baarmoeder krijgt, kun je naast koorts ook een ander soort pijn in de onderbuik hebben en je ziek voelen. Deze infecties worden behandeld met antibiotica en als je tabletten slikt, kun je tijdens de behandeling thuisblijven.

Gebruikelijke emoties bij een late miskraam
Een miskraam roept verschillende emoties op en het is normaal om je verdrietig, depressief en bezorgd te voelen. De bezorgdheid kan gaan over wat er nu gebeurt, of je in de toekomst wel een kind kunt krijgen of wat anderen zullen denken en zeggen. Helaas hebben zwangere vrouwen de neiging om zichzelf de schuld te geven en te denken dat ze iets verkeerd hebben gedaan en daarom een miskraam hebben gehad, of dat ze het niet waard zijn om een baby te krijgen. De mannelijke partner kan zich schuldig voelen over de miskraam omdat hij niet alles heeft gedaan wat hij kon om voor zijn zwangere partner te zorgen of kan zichzelf de schuld geven omdat zijn sperma misschien niet goed genoeg was.

In een vrouwelijke relatie van hetzelfde geslacht kan het gevoel van hulpeloosheid ontstaan. Partners kunnen ook het gevoel hebben dat ze nauwelijks tijd hebben gehad om het geluk van de zwangerschap te verwerken en dus het gevoel hebben dat ze niet voldoende betrokken zijn geweest. Mensen zijn individuen en we hebben verschillende manieren om dingen te beredeneren en te ervaren, dus als stel kun je dingen emotioneel verschillend ervaren. Praat met elkaar om te proberen je eigen reacties en behoeften en die van de ander te begrijpen.

Jaloers zijn op vrienden of kennissen die zwanger zijn of kinderen hebben is een gevoel dat vaak voorkomt, net als een gevoel van schaamte dat je een miskraam hebt gehad. Al deze gevoelens zijn normaal en redelijk, want het is heel zwaar om een miskraam door te maken.

Maar de gedachten en gevoelens *zijn* moeilijk en jij of je partner hebben niets gedaan om de miskraam te laten gebeuren. Herinner jezelf en elkaar eraan dat het voelen van schuld en schaamte niet leidt tot vooruitgang, maar dat het natuurlijk is om je verdrietig te voelen en te rouwen. Of de emotionele reactie nu snel komt of later, het is belangrijk om steun en hulp te krijgen om wat je hebt doorgemaakt te verwerken. Met wie je praat of hoe je het doet is aan jou, maar zorg ervoor dat je aandacht besteedt aan je gevoelens en gedachten zodat je je weer goed kunt gaan voelen.

Bijna alle miskramen ontstaan omdat de foetus een of andere afwijking heeft of omdat de ontwikkeling van de foetus of de zwangerschap niet kon doorgaan. Er zijn veel mechanismen in het lichaam van een zwangere vrouw en in de baarmoeder die tijdens een zwangerschap goed moeten functioneren, en in jouw geval kan er iets gebeurd zijn waardoor het systeem niet gezond was en niet goed werkte, of dat de foetus zich niet verder kon ontwikkelen vanwege een afwijking van de foetus. Zorgverleners zoals artsen, verpleegkundigen, assistent-verpleegkundigen en verloskundigen zijn gewend om te gaan met crisisreacties en lichamelijke noodsituaties, dus vertel de zorgverlener die je ontmoet tijdens een consult hoe je je voelt en hoe je je situatie ervaart, zodat je zo goed mogelijk geholpen kunt worden.

Voor degenen die een late miskraam hebben of hebben gehad, kan het troostend of bemoedigend zijn om te weten dat dit niet betekent dat de kans op een miskraam bij een volgende zwangerschap groter is, of dat het daarna moeilijk is om zwanger te worden. Je kunt weer zwanger worden, je geest en je lichaam kunnen dat. Laat je lichaam en geest rouwen en als je weer zwanger wilt worden, kun je het proberen zodra je lichaam en geest er klaar voor zijn.